Cynisme, onrust en de laatste hoop in de rijschoolwereld.
De reels vliegen ons om de oren. Iedereen wil in beeld, de socials overheersen. Het is de goedkoopste manier van content maken: telefoon op het dashboard, leerling ernaast als figurant en de instructeur in de hoofdrol. De een net iets beter – of eigenlijk slechter – dan de ander. Maar voor wie zijn die filmpjes nou eigenlijk? En wat zit erachter?
De rijprocedure is leidend voor het examen. Punt. Het is een handleiding voor de examinator, niet meer en niet minder. (Effe Googlen en je hebt hem). Toch zien we instructeurs die krampachtig proberen de rijprocedure beeldend te maken. En dat is krom. De rijprocedure laat juist ruimte voor interpretatie. Daar zit de beoordelingsruimte van de examinator. Autorijden is geen toneelstuk dat je even in een minuutje kunt opvoeren.
En toch: de filmpjes. Tenenkrommend is het, om te zien hoe instructeurs een gelikte promo van zichzelf maken. Kokketeren met het reproduceren van de rijprocedure. Kijk mij eens de expert zijn. Maar is dat nou de climax van ons vak? De rijprocedure is een gedraging, een kader dat je samen met je leerling vormgeeft. Het is observeren, begrijpen, handelen in context. De procedure kijkt mee – en zo hoort het ook.
En dan de instructeur zelf. Wat is de drive van de huidige generatie? Tegenwoordig kun je vrij snel je instructeurskaart scoren. Helaas kan dat. Maar wat is je doelstelling dan: trucjes aanleren zodat de leerling het examen doorkomt, of opleiden tot een veilige, zelfstandige weggebruiker? Of laat je dat gemakshalve over aan de examinator?
Een goede instructeur is intrinsiek begaan. Die wil méér dan een slagingspercentage of een gelikte reel. Maar hoe herken je dat? Simpel: luisteren, maatwerk, geduld en oprechte aandacht. Geen filters, geen hashtags.
En o ja… dan ook nog fouten maken in de theorie als instructeur. Dan krap je toch echt even op je achterhoofd. Want als je zelf de basis al niet beheerst, hoe geloofwaardig ben je dan nog als opleider?
Het misbruiken van leerlingen voor content is de meest pijnlijke ontwikkeling. Hun leerproces is geen decorstuk voor de branding van de rijschool. En toch gebeurt het.
Als je de collega’s spreekt, is er vaak maar één blik nodig. Weinig woorden, maar wel die bevestigende knik. We zijn het zat. En steeds vaker hoor je: “Gelukkig hoef ik niet meer lang, ik ben er klaar mee.”
Maar waarmee dan precies?
Met een reeks invloeden die ons vak doen wankelen. Ten eerste de kwaliteit van de instructeur. Waar blijven de bikkels? Waar zijn de verkeersgekken? Nou, heel simpel: die worden niet meer gemaakt. En áls ze er al zijn, verdwijnen ze binnen een paar jaar weer.
Er is een stroming ontstaan waaruit gedragingen voortkomen: alles oppervlakkig, alles op trucjes, alles platgeslagen tot simpele antwoorden. Geen diepgang, geen passie. En mijn hemel, waar zien we dit nog meer? Juist – in het onderwijs. Daar begint hetzelfde kwartje nu ook te vallen.
En ondertussen groeit het gif van de rijschoolbranche: de verdienmodellen, de turbo’s, de snelle opleidingen. Gratis examen! Garantie! Unieke lesmethodes! Gecertificeerde instructeurs! CBR-methode! En ondertussen TikTokjes van onbekwame instructeurs, die koketteren met hun leerlingen alsof die net de marathon van New York hebben gewonnen.
Het resultaat? Een markt die steeds verder wegzakt. Een branche vol onrust, meningsverschillen en rancune. We weten het allemaal, maar niemand durft het hardop te zeggen: dit vak is leeggezogen. De snelle verdienmodellen hebben de ziel eruit gehaald. Waar ooit passie en vakmanschap de standaard waren, staan nu likes, volgers en slagingspercentages op het podium.
De branche is klaar.
Maar zolang er nog een paar echte bikkels rondrijden, is er altijd een vonk om het vuur opnieuw aan te wakkeren.
